Ευθύς καιπλάγιος λόγος

Ευθύς λόγος - Ρήματα

Συγγενικές σχέσεις

Λειτουργία συνδέσμων

Ατυχήματα

Αντωνυμίες

Δρόμο παίρνω… δρόμο αφήνω! (Αντωνυμίες)

Οι αντωνυμίες

Οι λέξεις που χρησιμοποιούμε στη θέση ονομάτων ή επιθέτων, λέγονται αντωνυμίες.

  ΠΡΟΣΩΠΙΚΕΣ ΑΝΤΩΝΥΜΙΕΣ

Οι προσωπικές αντωνυμίες φανερώνουν τα τρία πρόσωπα του λόγου: εκείνον δηλαδή που μιλάει

Λιλιπούπολη

Υποθετικές προτάσεις/ Διαλυτικά

Γραμματικά  φιανόμενα 

Υποθετικές προτάσεις<<———–ΚΛΙΚ  ΓΡΑΜΜΑΤΙΚΗ σελ 196

 Υποθετικές προτάσεις λέγονται οι εξαρτημένες ή αλλιώς δευτερεύουσες προτάσεις, οι οποίες αρχίζουν μ' έναν από τους υποθετικούς συνδέσμους: αν, εάν, σαν, άμα.

Η υποθετική πρόταση λέγεται απλώς υπόθεση, ενώ η κύρια λέγεται απόδοση.

 π.χ. Αν θέλεις να πάμε βόλτα (υπόθεση), πάρε με τηλέφωνο (απόδοση).

Η υποθετική πρόταση χωρίζεται από την κύρια, πάντα με κόμμα, είτε γράφεται πρώτη αυτή, είτε δεύτερη.

π.χ. Αν έρθεις αύριο στο σπίτι μου, τηλεφώνησέ μου. ή Τηλεφώνησέ μου, αν έρθεις αύριο στο σπίτι μου.

Τα διαλυτικά (¨) <<———–ΚΛΙΚ  ΓΡΑΜΜΑΤΙΚΗ σελ 51

 Διαλυτικά βάζουμε, όταν διαβάζουμε χωριστά τα δίψηφα φωνήεντα. Όταν όμως μπαίνει τόνος στο πρώτο γράμμα του δίψηφου, φεύγουν τα διαλυτικά.

Στη διαφήμηση... όλα είναι δυνατά!

Να σχηματίσετε τα μονολεκτικά παραθετικά των παρακάτω επιθέτων

Συνταγές μαγειρικής - Εγκλίσεις

Οι εγκλίσεις του ρήματος στα Νέα Ελληνικά

Μικρές αγγελίες

Λεξιλόγιο (κάνε κλικ πάνω στις λέξεις):

ρετιρέ 

   ανακαινισμένο (ανακαινίζω)

    εντοιχισμένη κουζίνα

προνομιούχο/ προνόμιο

   οροφοδιαμέρισμα

   διαμπερές  

   διατηρητέο

αυτόνομη θέρμανση 
κεντρική θέρμανση

   μεζονέτα 

πανοραμική θέα

   δώμα

   νυχτερινό ρεύμα 

   στούντιο 

   κεραμοσκεπή

Ελλειπτικές λέγονται  οι προτάσεις στις οποίες λείπει κάποιος όρος (υποκείμενο, ρήμα, κατηγορούμενο), επειδή εννοούνται εύκολα από τα συμφραζόμενα.

π.χ.

- Δεν παίζω.   (ενν. εγώ)

- Λοιπόν, έτοιμος;   (ενν. είσαι)

-Έξυπνο το αστείο σου. (ενν. ήταν)

-Χαμένος ο κόπος μας. (ενν. πήγε)

- Εσύ είσαι πλούσιος εγώ δεν είμαι.   (ενν. πλούσιος)

- Άλλος για Χίο τράβηξε, άλλος (ενν. τράβηξε) για Μυτιλήνη.

Καθημερινά χρησιμοποιούμε τις ελλειπτικές προτάσεις (ιδιαίτερα στο προφορικό λόγο) μιας και δίνουν ζωντάνια και αμεσότητα στο λόγο μας.   

Αριθμητικά 

Τα αριθμητικά είναι λέξεις που φανερώνουν αριθμούς. 

Αριθμητικά επίθετα

Ανάλογα με τη σημασία τους χωρίζονται σε:

·       Απόλυτα: φανερώνουν ορισμένο πλήθος (ένα, δύο, είκοσι κτλ.). Τα αριθμητικά από το 1 ως το 20, οι δεκάδες, οι εκατοντάδες και το 1.000 γράφονται μονολεκτικά.

·       Τακτικά: φανερώνουν την τάξη, τη σειρά (πρώτος, δεύτερος, δέκατος κτλ.). Τα τακτικά αριθμητικά από το 13 και πάνω γράφονται σε χωριστές λέξεις: δέκατος τρίτος, δέκατος έκτος κτλ.).

·       Πολλαπλασιαστικά: φανερώνουν από πόσα απλά μέρη είναι σχηματισμένο κάτι. Έχουν κατάληξη –πλος, -πλή,

-πλό (απλός, διπλή, πενταπλό κτλ.).

·       Αναλογικά: φανερώνουν πόσες φορές ένα ποσό είναι μεγαλύτερο από ένα άλλο. Έχουν κατάληξη –πλάσιος,

-πλάσια, -πλάσιο (τριπλάσιος, πενταπλάσια, δεκαπλάσιο κτλ.).

Αριθμητικά ουσιαστικά

Τα αριθμητικά ουσιαστικά είναι αφηρημένα περιληπτικά ουσιαστικά και σχηματίζονται από τα απόλυτα αριθμητικά με τις καταλήξεις: -άδα, -αριά (δεκάδα, εικοσάδα, δεκαριά, εικοσαριά κτλ.).

Συντομογραφία - 

 

Συντομογραφία ονομάζουμε την απόδοση μιας λέξης ή φράσης με πιο σύντομο τρόπο  (παραλείποντας τμήμα των λέξεων χάριν συντομίας και οικονομίας χώρου).

Παραδείγματα

• π.χ. - παραδείγματος χάριν
• ΒΔ - Βορειοδυτικό
• βλ. - βλέπε
• δηλ. - δηλαδή

 

Αρκτικόλεξο (ή ακρωνύμιο) ονομάζουμε τον σύντομο τρόπο γραφής που σχηματίζεται  από τα αρχικά γράμματα ή τις συλλαβές των λέξεων φράσης (συνήθως ονόματα οργανισμών, συλλόγων, ιδρυμάτων, υπηρεσιών κ.ά). 

                   

Το αρκτικόλεξο γράφεται πάντα με κεφαλαία γράμματα.

 π.χ. ΟΤΕ = Οργανισμός Τηλεπικοινωνιών Ελλάδος.